احمد حاجى شريف ( عطار اصفهانى )
570
اسرار گياهان دارويى ( فارسى )
ويتامين C در دانه زردان وجود دارد . خواص درمانى : 1 - آن را بخوريد ، براى معالجه سرماخوردگى و روماتيسم و آماس مخاط بينى ناشى از آلرژى و فلجهاى عضلهاى يا بىحسى عضله و استسقاء و آرتروز و تبهاى ملاريايى مؤثر است ، مدرّ و تونيك و بزاقآور و ضدّ خنازير است ، معرّق و مسكّن و آرامبخش و ضدّ تشنج و افزايشدهندهء ترشحات بدن است . 2 - آن را بخيسانيد و ضماد كنيد ، دانههاى قرمز روى پوست صورت را بر طرف مىسازد . 3 - در استعمال خارجى براى رفع ناراحتىهاى پوستى و خنازير و جرب و خارش تحويز مىشود . تذكر : مضر قلب است و مصرف زياد آن باعث فلج قلبى مىشود . برگ زردان خواص درمانى : 1 - آب دمكردهء آن را بنوشيد ، قابض و بندآوردندهء خون است ، براى رفع سرماخوردگى و تسكين سردرد و گوشدرد و رفع طنين صدا در گوش مفيد است . 2 - آب جوشاندهء آن براى شستشوى زخمهاى باز مفيد است . 3 - عصارهء تازهء آن را بگيريد و در گوش بچكانيد ، براى رفع ناراحتىهاى گوش مفيد است . ريشهء زردان خواص درمانى : 1 - آب جوشاندهء آن را هر روز بنوشيد ، تونيك است و براى معالجهء خنازير و سرطان مؤثر است . 2 - عصارهء آن را روى زخمها و جراحتها ورمها و آبسه بماليد ، شفادهنده است . زردان خاردار نامهاى ديگر : Xantium - Spinosum L . مشخصات : گياهى است از خانوادهء Compositae ، يكساله و كوتاه به بلندى نيم متر و گاهى كمتر . ساقهء آن منشعب . برگهاى آن پيكانى شكل كه به سه تا پنج قسمت مثلث شكل نوكدار تقسيم مىشود ، روى برگها سبز و در كنار برگها تارهاى ظريف سفيد پنبهاى وجود دارد ، زير برگها پوشيده از كرك است ، در محل اتصال دمبرگ به ساقه تيغ و يا خار زردرنگ سه شاخهاى وجود دارد . گلهاى آن به شكل طبق در انتهاى شاخهء گلدهنده ظاهر مىشود و داراى دو نوع گل نر و ماده است ، گلهاى نر در انتهاى ساقهء گلدهنده و گلهاى ماده در كنار برگها ديده مىشود . ميوهء آن تخممرغى